Serce Jezusa instrumentem ewangelizacji w Chinach

15 stycznia, 2012
ks. Jan Konior SJ

Ważną rolę w ewangelizowaniu Chin odegrały obrazy. Misjonarze jezuiccy dobrze wiedzieli, jak istotne dla świata chińskiego było pismo obrazkowe, które de facto jest fundamentem kultury chińskiej. Przy użyciu europejskich alegorycznych obrazów mogli oddziaływać artystycznie i ewangelizatorsko na tradycje i kulturę chińską. Malowali obrazy europejską techniką chiaroscuro w linearnej perspektywie. Nauczyli się jeszcze w Europie olejnej techniki malowania, dzięki czemu zaciekawili literatów chińskich na dworze cesarskim.

Niewątpliwie ważnym narzędziem ewangelizacji Chin były religijne obrazy, jak również drukowane książki z obrazkami, których używano podczas nauczania czy katechizacji. Stanowiły niezastąpioną pomoc w krzewieniu i przyjęciu wiary katolickiej. Inspirowały również lokalnych artystów malarzy wykorzystujących modele europejskie do wykonywania podobnych dzieł w wydaniu chińskim.

Mamy ręczne dzieła chińskie z chrześcijańskimi obrazami z około 1640 r. pochodzące z wyjątkowej książki Kouduo richao – Ustne upomnienia. Zostały one skompilowane w prowincji Fujianese (Fujian) w 1630 r. przez chrześcijańskich literatów, aby upamiętnić pobyt włoskiego jezuity Giulia Aleniego (1582-1649) oraz jego współbraci z tejże prowincji. Jest to zapis rozmów Aleniego i Andrzeja Rudominy (1596-1631), jezuity litewskiego polskiego pochodzenia, z chrześcijańskimi uczniami, stanowiący niezwykle cenny dokument obrazujący życie i działalność misjonarzy w chrześcijańskich okręgach i pokazujący ich przystosowanie do takiej pracy.

Z kolei Cor Jesu amanti sacrum to seria obrazów o Sercu Jezusa przygotowana z pomocą nawróconego na wiarę chrześcijańską Li Jiubao, Chińczyka, który odwiedził Rudominę w 1628 r., a on pokazał mu Osiemnaście obrazów Serca Jezusa. Obrazy te były wydane w Antwerpii.

W chińskiej misji jezuici importowali swoje modele formacji duchowej, np. do ignacjańskiego rachunku sumienia, Ćwiczeń duchowych czy Biblii. Chodziło o osobistą refleksję oraz właściwy skutek dydaktyczno-katechetyczny pracy misyjnej.

Wspomniany przez nas Rudomina uczestniczył w katechetycznej tradycji, której doświadczył w Europie. Zainteresował swoich chińskich słuchaczy nową europejską koncepcją refleksji o Sercu Jezusa, które w filozofii chińskiej pełni ważną rolę jako umysł–serce jednocześnie, bez znane-go z tradycji europejskiej podziału na intelectum i cor. Zawiera bowiem koncepcję intelektualno-emocjonalną. Umysł–serce warunkuje balans pomiędzy moralnymi konfucjańskimi cnotami z jednej strony a emocjami z drugiej. Emocje same w sobie nie są negatywne per se, o czym wspominają szkoły neokonfucjanizmu.

Siła oddziaływania obrazu, sprawdzona już Europie, była zawsze olbrzymia. To właśnie dzięki niej jezuici mieli bardziej skuteczne narzędzia w dziele ewangelizacji Chin.

Na przedstawionym obrazie widzimy Jezusa oczyszczającego ludzkie serce swoją Przenajświętszą Krwią. Temu zbawczemu dziełu towarzyszą aniołowie, usługując Jezusowi – jeden z aniołów trzyma naczynie z Krwią, przypatrując się i adorując. Jak głosi inskrypcja,  serce otwiera się na oczyszczające działanie łaski, nic nie skrywa przed swoim Zbawcą, bo też nic nie może się przed Nim ukryć. Była to typowa katecheza misjonarzy jezuickich adresowana do Chińczyków.
Obraz pochodzi z biblioteki Wydziału Teologicznego Jezuitów w Brukseli. Zamieszczony za pozwoleniem władz biblioteki.

Jeśli zgodnie prosić będą – 6 IX 2026

Jeśli zgodnie prosić będą – 6 IX 2026

23. Niedziela zwykła;
Ewangelia według św. Mateusza 18, 15-20

Pan Jezus zaprasza swoich uczniów do prawidłowego zachowania wobec brata w wierze, który zgrzeszy przeciw drugiemu bratu. Jezus zachęca, by pójść do niego i upomnieć go w cztery oczy.

Modlitwa i Służba – wrzesień 2026 (157)

Modlitwa i Służba – wrzesień 2026 (157)

Oddajemy w Wasze ręce wrześniowy numer „Modlitwy i Służby”, który w sposób szczególny zaprasza nas do odkrywania głębi Kościoła oraz piękna Bożego Serca działającego w historii i codzienności.

Aby wszyscy mieli żywność

Aby wszyscy mieli żywność

Panie stworzenia,
dałeś nam żyzną ziemię, a wraz z nią chleb powszedni,
jako znak swojej miłości i opatrzności.

Informacja dla Animatorów Apostolstwa Modlitwy

Informacja dla Animatorów Apostolstwa Modlitwy

Spotkanie formacyjne odbędzie się w dniach: od 25 do 28 września 2025 roku w Częstochowie, w Centrum Duchowości Księży Jezuitów pw. św. Ignacego Loyoli, przy ul. św. Kingi 74/84.

O wartość sportu

O wartość sportu

Panie życia,
dziękujemy Ci za dar sportu,
za tych, którzy chwalą Boga poprzez ćwiczenia fizyczne,
za przyjaźnie zawarte na boisku
i radość z gry w drużynie.

Kościół narzędziem jedności

Kościół narzędziem jedności

Sobór Watykański II – którego dokumentom poświęcamy nasze katechezy – pragnąc opisać Kościół, zadbał przede wszystkim o wyjaśnienie, skąd czerpie on swój początek. Aby to uczynić, w Konstytucji dogmatycznej Lumen gentium, zatwierdzonej 21 listopada 1964 roku, posłużył się terminem „misterium”, zaczerpniętym z Listów św. Pawła.

Polskie pieśni o Najświętszym Sercu Jezusa

Polskie pieśni o Najświętszym Sercu Jezusa

Kult Najświętszego Serca Jezusa rozwinął się w Polsce szerzej i głębiej w wieku XVII, szczególnie dzięki jezuickim teologom i kaznodziejom, którzy czuli się duchowymi spadkobiercami św. Klaudiusza de la Colombière SJ, apostoła kultu Serca Jezusowego.

Nowy Dyrektor Apostolstwa Modlitwy w Polsce

Nowy Dyrektor Apostolstwa Modlitwy w Polsce

Drodzy Członkowie i Sympatycy Papieskiej Światowej Sieci Modlitwy (Apostolstwa Modlitwy), z radością przekazujemy wiadomość, że podczas 405. Zebrania Plenarnego Konferencji Episkopatu Polski, które obradowało w Łomży w dniach 8-10 czerwca 2026 roku, biskupi zatwierdzili o. Mariusza Balceraka SJ na stanowisko Dyrektora Krajowego Fundacji Światowej Sieci Modlitwy Papieża (Apostolstwa Modlitwy) w Polsce na pierwszą trzyletnią kadencję.

O ewangelizację w miastach

O ewangelizację w miastach

Panie Jezu, Dobry Pasterzu,
chodzisz po naszych ulicach i placach,
wchodzisz do wysokich budynków i skromnych dzielnic,

Leon XIV w Hiszpanii

Leon XIV w Hiszpanii

Od 6 do 12 czerwca 2026 roku Papież przebywał w Hiszpanii, gdzie odwiedził Madryt, Barcelonę oraz Wyspy Kanaryjskie, poświęcił wieżę na Bazylice Gaudiego, wygłosił przemowę w parlamencie.