Kult Najświętszego Serca Jezusa rozwinął się w Polsce szerzej i głębiej w wieku XVII, szczególnie dzięki jezuickim teologom i kaznodziejom, którzy czuli się duchowymi spadkobiercami św. Klaudiusza de la Colombière SJ, apostoła kultu Serca Jezusowego.
Istotą kultu Serca Bożego jest ukazanie nieskończonej miłości Boga do człowieka. Czasy Ignacego nie rozważały tej tajemnicy, dopiero kilka wieków później Bóg odezwał się do św. Małgorzaty Marii Alacoque.
Serce św. Klaudiusza de La Colombière połączyło duchowe doświadczenie św. Małgorzaty z propozycją Ćwiczeń duchowych. Ich autorem jest św. Ignacy Loyola, tak więc nie sposób nie ukazać miejsca Najświętszego Serca w dziejach Towarzystwa Jezusowego (DN nr 143-147). Także Apostolstwo Modlitwy jest u początku dziełem tegoż Towarzystwa.
Nowa Deklaracja Miłości (DN 119-124) – takim tytułem opisał papież Franciszek wydarzenia w Paray-le-Monial. Przenieśmy się w czasie pod koniec XVII wieku i wsłuchujmy się w to, co opowiedziała św. Małgorzata Maria Alacoque.
Na horyzoncie wiary pojawił się św. Franciszek Salezy. Żył w czasach rygorystycznej moralności, polegającej na przestrzeganiu przepisów. Nie chciał czegoś takiego dla człowieka. Dlatego często kontemplował otwarte Serce Chrystusa, które zaprasza nas do zamieszkania w Jego wnętrzu, poprzez osobistą relację miłości, w której rozjaśniają się tajemnice życia.
Nie dostaliśmy „gotowca” nabożeństwa do Serca Chrystusa – w całościowym spojrzeniu dostaliśmy „partyturę”, którą każde pokolenie i epoka wykonuje na swój sposób, zachowując zapisane nuty (DN 109-113).
Droga objawiania się Boga jest długa i cierpliwa. Bóg odsłania swoje Serce, począwszy od „przebitego boku”, w który wpatruje się pierwotny Kościół i Ojcowie Kościoła (Dilexit nos 102-108).
Tarcza Najświętszego Serca Pana Jezusa to wyjątkowy znak ochrony i łaski! W 1870 roku papież bł. Pius IX pobłogosławił praktykę noszenia Tarczy, podkreślając jej duchowe znaczenie: Błogosławię tę Tarczę i zapewniam, że wszystkie inne jej podobne otrzymają to samo błogosławieństwo, bez konieczności odnawiania go przez kapłana. To błogosławieństwo działa do dziś.
Przedziwne, a może powrót do samych źródeł, a mianowicie kult Najświętszego Serca Pana Jezusa jest u podstaw „nabożeństwem pocieszenia” (i pocieszania)? (DN 151-157).
Bóg sam bierze na siebie los zniszczonej miłości, On wchodzi w miejsce grzesznika (…) Męka Jezusa stanowi dramat Boskiego Serca: „Moje serce zwraca się przeciwko mnie, rozpala się bardzo moje współczucie” (Oz 11, 8).